İnme sonrası kelime bulamama, konuşulanı anlamama ya da okuma-yazma kaybı afazinin belirtileri olabilir. Türlerini ve terapi sürecini anlattık.
Afazi, beynin dil ile ilgili bölgelerinin hasar görmesi sonucu ortaya çıkan bir dil bozukluğudur. En sık nedeni inmedir; kafa travmaları, beyin tümörleri ve enfeksiyonlar da afaziye yol açabilir. Afazi zekâyı etkilemez; kişi ne düşündüğünü bilir ancak dile dökmekte zorlanır.
Belirtiler
- Kelime bulmada güçlük, "şey" ya da tarif ederek anlatma
- Kelimeleri karıştırma ("masa" yerine "sandalye")
- Kısa, telgraf tarzı cümleler kurma
- Konuşulanı anlamada zorluk
- Anlamsız ya da uydurma kelimelerle akıcı ama anlaşılmaz konuşma
- Okuma, yazma ve hesaplamada güçlük
Afazi türleri
- Akıcı olmayan afazi (Broca tipi): konuşma zahmetli ve kısadır, anlama görece korunmuştur
- Akıcı afazi (Wernicke tipi): konuşma akıcıdır ancak içerik anlamsız olabilir, anlama bozuktur
- Anomik afazi: temel sorun kelime bulmadır
- Global afazi: dilin tüm alanları ciddi biçimde etkilenmiştir
İyileşme mümkün mü?
İyileşme; hasarın büyüklüğüne ve yerine, kişinin yaşına, genel sağlığına ve terapinin yoğunluğuna bağlıdır. İlk aylarda kendiliğinden iyileşme en hızlıdır, ancak terapiyle yıllar sonra bile anlamlı ilerleme kaydedilebilir.
Terapide neler yapılır?
- Kelime bulma ve isimlendirme çalışmaları
- Anlama ve yönerge takibi
- Cümle kurma ve anlatım çalışmaları
- Okuma ve yazma becerilerinin yeniden kazanılması
- Gerektiğinde resim kartları, yazı ve tablet uygulamaları gibi destekleyici iletişim yolları
- Aile eğitimi ve iletişim stratejileri
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve bir uzmanın muayene, tanı veya tedavisinin yerini tutmaz. Kendiniz ya da yakınınız için bir dil ve konuşma terapistine danışınız.
Tüm yazılara dön