Dkt. Şevval Zümra Öztürk
Yapboz parçası tutan el
Yetişkin İletişim Bozuklukları

Afazi Nedir? İnme Sonrası Konuşma Kaybı ve İyileşme Süreci

Dkt. Şevval Zümra Öztürk5 dk okuma

İnme sonrası kelime bulamama, konuşulanı anlamama ya da okuma-yazma kaybı afazinin belirtileri olabilir. Türlerini ve terapi sürecini anlattık.

Afazi, beynin dil ile ilgili bölgelerinin hasar görmesi sonucu ortaya çıkan bir dil bozukluğudur. En sık nedeni inmedir; kafa travmaları, beyin tümörleri ve enfeksiyonlar da afaziye yol açabilir. Afazi zekâyı etkilemez; kişi ne düşündüğünü bilir ancak dile dökmekte zorlanır.

Belirtiler

  • Kelime bulmada güçlük, "şey" ya da tarif ederek anlatma
  • Kelimeleri karıştırma ("masa" yerine "sandalye")
  • Kısa, telgraf tarzı cümleler kurma
  • Konuşulanı anlamada zorluk
  • Anlamsız ya da uydurma kelimelerle akıcı ama anlaşılmaz konuşma
  • Okuma, yazma ve hesaplamada güçlük

Afazi türleri

  • Akıcı olmayan afazi (Broca tipi): konuşma zahmetli ve kısadır, anlama görece korunmuştur
  • Akıcı afazi (Wernicke tipi): konuşma akıcıdır ancak içerik anlamsız olabilir, anlama bozuktur
  • Anomik afazi: temel sorun kelime bulmadır
  • Global afazi: dilin tüm alanları ciddi biçimde etkilenmiştir

İyileşme mümkün mü?

İyileşme; hasarın büyüklüğüne ve yerine, kişinin yaşına, genel sağlığına ve terapinin yoğunluğuna bağlıdır. İlk aylarda kendiliğinden iyileşme en hızlıdır, ancak terapiyle yıllar sonra bile anlamlı ilerleme kaydedilebilir.

Terapide neler yapılır?

  • Kelime bulma ve isimlendirme çalışmaları
  • Anlama ve yönerge takibi
  • Cümle kurma ve anlatım çalışmaları
  • Okuma ve yazma becerilerinin yeniden kazanılması
  • Gerektiğinde resim kartları, yazı ve tablet uygulamaları gibi destekleyici iletişim yolları
  • Aile eğitimi ve iletişim stratejileri

Afazili bir yakınınızla konuşurken sabırlı olun, basit cümleler kurun ve iletişimin her türlüsünü (jest, yazı, çizim) teşvik edin.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve bir uzmanın muayene, tanı veya tedavisinin yerini tutmaz. Kendiniz ya da yakınınız için bir dil ve konuşma terapistine danışınız.

Tüm yazılara dön

Benzer yazılar

Yetişkin İletişim Bozuklukları8 dk okuma

Yetişkinlerde Kekemelik: Neden Devam Eder, Nasıl Yönetilir?

Yetişkinlikte kekemelik çoğu zaman takılmalardan çok kaçınmayla görünür hâle gelir. Kekemeliğin neden sürdüğünü, sonradan başlayan kekemelik türlerini, heyecanla artan takılmaları ve iş hayatı için uygulanabilir stratejileri anlattık.

Devamını Oku
Yetişkin İletişim Bozuklukları5 dk okuma

Larenjektomi Sonrası Ses ve Konuşma Rehabilitasyonu

Gırtlağın cerrahi olarak alınmasının ardından yeniden konuşmak mümkün. Larenjektomi sonrası ses kazanma yöntemlerini ve dil ve konuşma terapistinin bu süreçteki rolünü anlattık.

Devamını Oku